الشيخ حسين المظاهري
86
عصاره دين (فارسى)
باخت يا بدون قصد برد و باخت - حرام است . مسأله 321 معاملات هرمى كه هر روزى به شكلى عرضه مىشود ، حرام است و درآمدهاى حاصل از آن مشروع نمىباشد . مسأله 322 فروشنده و خريدار بايد بالغ و عاقل باشند و با اجبار يا به شوخى معامله نكنند و علاوه بر اينكه مالك مورد معامله و عوض آن هستند ، حقّ تصرف در اموال خود را نيز داشته باشند . مسأله 323 اگر كسى مال ديگرى را براى خود يا صاحب مال بفروشد كه بعداً از او اجازه بگيرد ، در صورت كسب اجازه معامله صحيح است . مسأله 324 فروش مورد رهن و اجاره صحيح است ، ولى خريدار بايد صبر كند تا اجاره و رهن تمام شود و اگر نمىدانسته و خريده است ، يا بايد صبر كند يا معامله را فسخ كند . مسأله 325 معاملات يا نقدى است يا نسيه يا سلف و يا هيچ كدام كه به آن كالى به كالى مىگويند . و كليهء آن معاملات صحيح است . مثلًا وقتى اوصاف جنس معلوم شد مىتواند آن جنس را شفاهى يا تلفنى و امثال آن بفروشد ، اگرچه آن جنس را نداشته باشد و اگر نتوانست تهيه كند يا خريدار نتوانست پول آن را بدهد ، اختيار فسخ دارند و مىتوانند معامله را به هم بزنند و نيز مىتوانند صبر كنند و اگر صبر كردند ، مىتوانند ادّعاى خسارت كنند و اينگونه ديركردها حرام نيست .